Witamina D3

Witamina D3 jest jednym z najważniejszych związków niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jej zbyt małe stężenie powoduje wiele konsekwencji zdrowotnych. Niestety niedobór witaminy D3 jest problemem powszechnym i dotyczy zarówno dzieci oraz dorosłych.

Jak prawidłowo interpretować wyniki stężenia witaminy 25(OH)D3 w surowicy:

Zalecane dawkowanie witaminy D3

Większość witaminy D3, bo aż 90%, wytwarzana jest przez skórę, na skutek ekspozycji na promieniowanie UVB. Pozostałą, stosunkowo niewielką część dostarczamy z żywnością. Dlatego w okresie jesienno-zimowym szczególnie ważne jest jej suplementowanie.

Rekomendowana suplementacja wybranych grup osób, stosowana przez cały rok:

Na opakowaniach często znajdują się informacje o dawkach w różnych jednostkach, łatwo to przeliczyć, gdyż 1 µg to 40 IU.

Osoby z nadwagą oraz otyłością powinny przyjmować około 2-3 razy więcej zalecanych dawek witaminy D3 w porównaniu do osób o prawidłowej masie ciała. Wynika to z faktu, iż witamina D rozpuszcza się w tłuszczach i nadmierna ilość tkanki tłuszczowej powoduje jej magazynowanie, a w konsekwencji zmniejszenie stężenia we krwi.

Pamiętaj, że każda suplementacja powinna być dobierana indywidualnie. Zacznij od oznaczenia swojego stężenia witaminy w organizmie. Jest to zwykłe pobranie krwi, trwające zaledwie kilka sekund.

Jakie są skutki niedoboru witaminy D3?

Niedobór witaminy D3 poważnie zaburza homeostazę organizmu i zwiększa ryzyko rozwoju niektórych nowotworów, chorób układu krążenia, cukrzycy typu 2, infekcji górnych dróg oddechowych oraz może odgrywać rolę w rozwoju PCOS (Zespół Policystycznych Jajników). Suplementacja witaminą D3 jest także istotna dla kobiet w ciąży. Utrzymanie jej zalecanego poziomu ma ogromne znaczenie dla prawidłowego przebiegu ciąży oraz rozwoju płodu. Jej niedobór może prowadzić także do niepłodności. Osoby o nieprawidłowym stężeniu witaminy d mają dwukrotnie wyższe ryzyko wystąpienia depresji.

Zmęczenie, zaburzenie snu, bóle kończyn, a także skurcze mięśni, które z reguły kojarzą nam się z niedoborem magnezu czy odwodnieniem, także mogą świadczyć o niedoborze witaminy D3.

Na co pomaga witamina D3?

Udowodniono, że utrzymanie optymalnego poziomu witaminy d3 w organizmie zmniejsza ryzyko rozwoju niektórych nowotworów:

Dodatkowo zmniejsza ryzyko rozwoju nadciśnienia tętniczego. Witamina D3 w połączeniu z kwasami tłuszczowymi OMEGA-3 zmniejsza utlenianie cholesterolu, a dzięki temu zmniejsza ryzyko miażdżycy oraz wpływa korzystnie na już istniejącą miażdżycę, spowalniając jej postęp. Regularna długotrwała suplementacja witaminą d zmniejsza ryzyko cukrzycy, obniża poziom insuliny we krwi na czczo. Wspomaga także gojenie stopy cukrzycowej. I co ważne witamina D3 ma ogromne znaczenie w przebiegu infekcji wirusowych. Osoby z prawidłowym stężeniem witaminy we krwi są po prostu bardziej odporne, rzadziej się przeziębiają, a w przypadku choroby szybciej powracają do zdrowia.

Jak suplementować witaminę D3?

Witaminę D3 najlepiej suplementować w postaci leku OTC – taka forma jest bezpieczna i dobrze przyswajalna przez organizm. Nie warto inwestować w drogie, szeroko reklamowane suplementy diety. Bądź świadomym tego co zażywasz, nie zawsze droższy i ładniej zapakowany produkt działa lepiej.

Witamina D3 należy do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A,D,E,K), dlatego najlepiej spożywać ją wraz z wysokotłuszczowym posiłkiem, gdyż jej przyswajalność jest wtedy największa.

Produkty bogate w witaminę D to: węgorz, śledź, łosoś, sardynki, grzyby, margaryna oraz żółtka jaj.

Czy można przedawkować witaminę D3 ?

W 2023 roku,  74-letni mężczyzna zgłosił się do szpitala z powodu długotrwałych, nieustających wymiotów oraz zaparć. Podczas wywiadu poinformował, że w ciągu ostatnich 5 miesięcy zrzucił ponad 10kg oraz że przyjmował witaminę D3 w ilości 250μg (10,000 IU) przez co najmniej 12 miesięcy. W wynikach krwi stwierdzono: wapń 12,9 mg/dl (norma 8,4-10,2) i 25(OH)D >150 ng/dl (norma 30-100).

Pacjenta leczono z powodu hiperkalcemii (nadmiar wapnia we krwi), poinstruowano go także, aby przestał zażywać witaminę D3.

Z powodu nadmiernej suplementacji oraz utraty wagi, podczas której doszło do uwolnienia zmagazynowanej w tkance tłuszczowej witaminy D u pacjenta, doszło do hiperkalcemii.

Pamiętajmy o tym, że witaminę d3 oraz każdy inny lek czy suplement należy przyjmować z rozwagą. Dobór dawki jest indywidualny i powinien zostać poprzedzony badaniami krwi.

Nie ma natomiast możliwości przedawkowania wit. D3 poprzez ekspozycję na słońce.

Źródła:

https://www.endocrinepractice.org/article/S1530-891X(23)00149-0/fulltext 

https://www.cancer.gov/about-cancer/causes-prevention/risk/diet/vitamin-d-fact-sheet#r25

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31407792/

https://ptmr.info.pl/wp-content/uploads/2020/09/Zasady-suplementacji-i-leczenia-witamina-D-%E2%80%93-nowelizacja-2018-r.-2018.pdf